This website uses cookies to ensure you get the best experience on our website. OK

AMOLED vs LCD: Farkları neler, avantajları neler?

Bir telefon alırken fikrimizi etkileyen önemli faktörlerin başında cihazlarda bulunan ekran geliyor. Akıllı telefonların ekranı farklı çözünürlükte olabildiği gibi farklı teknolojileri de bünyesinde barındırıyor. Samsung'un kullandığı AMOLED'i ve HTC, Sony, LG gibi markaların genellikle tercih ettiği LCD'yi sürekli duyuyoruz ama farklarını biliyor muyuz? Hangi noktada ayrıştıklarını bilmek, hangi teknolojiyi seçeceğimizi belirlememizde bizlere yardımcı olabilir. Gelin hep beraber inceleyelim!

amoled vs lcd
Zevkler ve renkler! / © Androidauthority

İnternette dolaşan en popüler konulardan birisidir aslında AMOLED ve LCD karşılaştırmaları. Karşılaştırmaların kimi kişisel deneyimlere dayanırken -ki adı üzerinde “kişisel”, birisinin beğendiğini başkası beğenmeyebilir- biz biraz daha teknik kısmına ineceğiz. Yani teknik dediysek devreleri tek tek inceleyecek de değiliz!

Teknolojik farklılıklar

Birbirlerine karşı avantaj ve dezavantajlarını daha rahat görebilmemiz için gelin önce AMOLED ve LCD ekranların nasıl teknolojilere mensup olduklarını inceleyelim. Zira bu iki teknoloji arasındaki farklılıklar oluşturulan renklerin niteliğini değiştirirken, iki farklı ekranda aynı resimlerin farklı gözükmesine sebep olabiliyor.

İşe LCD ile başlayalım. LCD nin açılımı Liquid Crystal Display yani sıvı kristal ekran. “Sıvı kristal”lerin tanımı aslında epey geniş. Molekül yapısı kristallere benzeyen, ve kimi durumlarda tıpkı su gibi akabilen malzemelere verilen isim. Sıvı dediysek bizim ekranımızda öyle akan bir bileşen yok! Ekranımızda kullanılan sıvı kristaller katı halde bulunuyor fakat bükülebiliyorlar. Pasif haldeyken bükük olarak duran kristaller içlerinden elektrik akımı geçtiğinde tekrar düz konuma geliyorlar ki bu işlem de içlerinden geçen ışığın kırılmasını değiştirerek farklı frekanslarda ışıkların yayılmasına olanak veriyorlar.

lcd layer construction
Bükülebilir "sıvı" kristallerin hemen önünde ve arkasında ışığı kıran filtreler bulunuyor. Arkadaki dikey filtrenin arkasında aydınlatma paneli, öndeki hatay filtrenin önünde ise renk filtreleri bulunuyor. / © Benchmarkreviews

Fakat bu küçük sıvı kristaller yalnızca içlerinden geçen ışığa etki edebiliyorlar, kendileri ışık yaymıyorlar. Dolayısıyla sıvı kristallerin arkasında bir ışık kaynağı bulunuyor. (Örneğin genelde yeni televizyonlarda bu ışık kaynağı LED teknolojili oluyor. Bu nedenle LCD LED TV olarak anılıyorlar). Cihaz içerisinde bulunan gömülü devre ağı bütün sütun veya satıra elektrik gönderimini ayarlayarak her bir pikselin kontrol edilmesini sağlıyor. Tamam ışıklar kristaller çok ama renkler? Renkler “alt piksel” olarak da bilinen küçük ve mavi, yeşil ve kırmızı renkli filtreler sayesinde hayat buluyor. Bu 3 renkli filtreler, farklı açılarla kesiştirilerek farklı renk kombinasyonlarının oluşması sağlanıyor.

RBG LED
LED'leri aslında zannettiğimizden daha iyi biliyoruz. Daha büyük, devasa formatlarda da bulunabilen LED'ler cep telefonumuza girdiğinde ise minicik bir yapıya bürünüyor. Her bir pikselde bu mavi yeşil ve kırmızı minik LED "cikler" bulunuyor. Voltaj değeri değiştirilerek her bir LED ışığının parlaklığı da değiştirilebiliyor./ © Wikipedia

AMOLED'de ise korkulacak birşey yok! Teknoloji gayet basit; AMOLED kısaltmasının sonundaki LED -aynı zamanda televizyonlardaki LED kısaltması- Light Emitting Diode- ışık yayan diyot kelimelerinin baş harflerinden oluşuyor. Mavi, yeşil ve kırmızı renkteki bu diyotlara verilen voltaj değiştikçe her bir diyorun parlaklığı da değişiyor dolayısıyla açığa çıkan renklerde. Örneğin kırmızı ile mavi aynı parlaklıkta olduğunda ortaya tam bir mor çıkarken, kırmızının parlaklığını artırıp mavininkini kıstığınızda, daha pembeye yakın bir mor (renklere pek takılmayın!) elde etmiş oluyorsunuz. Sİstemin bu denli basit ve ince ayarlanabilir olması -siyah da dahil- elde edilen renk çeşitliliğinin de daha fazla olmasına sebep oluyor.

Görünüm

Bu kadar teknoloji yeter değil mi? Şimdi de üstteki başlıkta verdiğimiz bilgilerin görüntüyü nasıl etkilediğine göz atalım. İki ekran arasındaki gözle görülür farkların en büyüğü, görüntülenebilen renklerin çeşitliliği. Bu renk çeşitliliği “renk gamı” olarak adlandırılıyor. Ya da biraz da kolaylaştırırsak renk yelpazesi. Renk gamı insan gözlerinin algılayabildiği renkleri kapsıyor.

Mevcut medyaların hepsi (resim, video vs.) her birisi LCD ekranların gamıyla örtüşen, standart KMY (kırmızı-mavi-yeşil) renk gamına uyacak şekilde yaratılıyor. Bu nedenle LCD'deki görüntüler daha “doğal” gözükebiliyor. Ancak dediğimiz gibi bunun tek sebebi üretilen medyanın LCD ekranlarla birebir örtüşecek şekilde yaratılmasından kaynaklanıyor. Bunun yanında AMOLED ekranların renk gamı LCD ekranlarınkinden daha büyük olduğundan gösterilen resimlerin daha canlı gözükmesine sebep oluyor.

Galaxy S4 vs HTC One gamut comparison 645x194
Renk gamı (ya da renk yelpazesi diyelim) gözümüzle görebildiğimiz renklerden oluşuyor. İç kısımdaki üçgenler Galaxy S4 ve HTC One cihazlarının gösterebildiği renkleri kapsıyor. Galaxy S4'ün üçgeni biraz daha geniz, bunun anlamı Galaxy S4 daha fazla renk çeşitliliğine sahip./ © Androidauthority

Oluşan bu büyük farklılığın sebebi ekranların kullandığı teknolojide yatıyor. AMOLED ekranlardaki diyotlar tek tek bağımsız olarak kontrol edilebildiğinden, ve LCD'deki gibi karmaşık filtre sistemleri bulunmadığından, daha üstün renk karışımlarının oluşmasına, dolayısıyla renk gamının (yelpazesinin) daha büyük olmasına imkan tanıyor. AMOLED'in bir diğer avantajı ise daha karanlık siyahlar. Çünkü diyotlarla siyah üretmek oldukça kolay, ya ışığın seviyesi çok kısılıyor ya da diyotlar kapatılıyor.

Fakat atlanmaması gereken en önemli noktalardan birisi, daha geniş renk seçeneği her zaman daha iyi görüntü anlamına gelmiyor! Bu fazla çeşitlilik, uç örneklerde görüntünün “aşırı doygun” görünmesine sebep olabiliyor.

İşin ilginç tarafı ise genellikle LCD üreticileri kendi ekranlarının görüntüsünden kendileri bile tatmin olmuyorlar. Bu nedenle görüntüyü daha canlı yapmak ve AMOLED ekranlarıyla arasındaki “pazarlama” açığını kapatmak için kimi ekran üreticileri ekranlarının doygunluk oranlarıyla oynuyorlar ki bazlıları elde edilen renk dengesini berbat edebiliyor. Dolayısıyla eğer daha canlı renkleri seviyorsanız, doygunluk dengesi bozulmuş bir LCD'dense AMOLED ekrana yönelmenizi tavsiye ederim.

AMOLED ekranaların LCD'lere göre daha farklı avantajları da bulunuyor. Örneğin AMOLED ekranlarda izleme açıları daha geniş olabiliyor. LCD ekranlarındaki görüntü zaten filtrelerden kırılarak geldiği için farklı açılardan izlemek de zorlaşabiliyor. Fakat bu özellik firmadan firmaya farklılık gösteriyor. Ayrıca LED ekranlar voltaj değişimlerine LCD'deki kristal moleküllerine nazaran daha hızlı tepki verebiliyor. Bu da AMOLED ekranlardaki tepki süresinin daha hızlı olmasını sağlıyor.

Güç tüketimleri

Son karşılaştırmamız güç tüketimleri. LCD ekranlar sürekli hiç durmadan arkadan aydınlatıldığı için OLED (organik LED) ekranlara nazaran daha fazla güç emiyor. LED teknolojili ekranlar, koyu renkler gösterileceği zaman biresysel olarak pikselleri “kapatabildiğinden” genele bakıldığında daha az güç tüketiyorlar. Fakat şunu da unutmamak gerekiyor; farklı renge saahip LED'ler farklı farklı güç tüketiyor. Dolayısıyla LCD ekranları cihazların enerji tüketimleri daha stabil ve dengede olduğundan enerji tüketimleri daha tahmin edilebilir oluyor.

PHOLED Data Chart 2012
LED ekranlarında bulunan piksellerin ihtiyaç duyduğu voltaj, üretecekleri renge göre farklılık gösteriyor. Farklı voltaj değerlerinde (dolayısıyla farklı renklerde) çalıştırıldığında piksellerin ömürleri de farklı oluyor. En düşük piksel ömrü açık mavi renk üretildiğinde oluşuyor. Bu nedenle zaman içinde renkler soluklaşabiliyor./ © Phonearena

Ayrıca yukarıdaki tablodan da anlayabileceğiniz üzere farklı enerji seviyeleri (yani farklı renkler) LED ekranların ömürlerini de etkiliyor. LED ekranlarda gösterilen mavi renk en fazla enerjiyi tüketiyor ve bu aynı zamanda daha çabuk “eskimelerine” sebep oluyor. Bu aynı zamanda belli bir süre geçtiğinde, AMOLED ekranların bir kısmının ya da tamamının solması anlamına geliyor.

Peki kazanan hangisi?

Yukarıda anlattığımız bütün bu detaylar bir yana bu sorunun cevabı sizde, tüketicide gizli. Kişisel tercihler hangi konunun sizler için önemli olacağını değiştirdiğinden kazanan AMOLED veya LCD demek yersiz ve saçma olur. Ayrıca aynı teknolojiye sahip ekranlarda dahi üreticilerden kaynaklanan doygunluk, renk çeşitliliği ve kalibrasyon gibi farklılıklar olduğundan seçim tamamen sizin kişisel deneyiminize kalıyor. Yani bu seçimi yapmanın kesin bir bilimi yok.

Avantaj ve dezavantajlardan çok kısa bir özet geçecek olursak, AMOLED ekranlar daha canlı (kimisine göre abartı olarak tanımlanacak) renkler sunarken, iyi kalibre edilmiş bir LCD ekran, AMOLED'e nazaran gerçeğe daha yakın bir görüntü sunacaktır. Öte yandan ekranınızı uzun vadeli kullanmak istiyorsanız LCD ekranlarda zamanla solma gibi bir olayın meydana gelmediği aklınızın bir kenarında bulunsun. Güç tüketimi sizin için daha önemli bir parametreyse AMOLED ekranlar bu konuda daha başarılı olabiliyor.

İki teknolojiyi de didik didik inceledik, bütün özelliklerini “gözlerininzin önüne” serdik. Bundan sonraki seçim aşaması ise size kalmış. Anketimize katılarak seçiminizi bizlere bildirebilir, yorumlarınızla fikirlerinizi paylaşabilirsiniz!

Siz hangi ekranı tercih ediyorsunuz?
View results

 

17 comments

Yeni yorum yaz:
  • Hiçbir markanın bağımlısı değilim ama amoled ekraba bir türlü ısınamadım ne zaman ana ekranda ikonlara baksam gerçek üstü bir aşırılık görüyorum hani boya yaparsınızda boya kutudan taşma sızma olrda bir süre sonra kutunun kenarlarıda görünmez ama lcd ekranda göze batmayan net görüntüyü daha çok seviyorum fotoğraflarıda objeyle karşılaştırıyorum çok yakın renkler çıkıyor şahsi olarak lcd ekran bana daha gerçekçi geliyor.

  • isik altinda lcd ekran biraz daha parlak gösterebiliyor

  • Her iki ekranıda kullanan biri olarak (Samsung Galaxy S ve HTC One) iki ekran teknolojiside güzel ve bir birlerine karşı üstünlükleri var...AMOLED'in eşsiz kontrast kaabiliyeti (siyah-beyaz dengesi), LCD'nin de yüksek çözünürlüğü diyorum ben...Ayrıca AMOLED ekranlar daha az enerji harcıyorlar...

  • lcd kraldir. ips lcd

  •   9

    IPS LCD ile Amoled i karşılaştırdım hem de S4 ile S4 active arasında. Androidpit ve nice inceleme yapan sitelerde yapılan incelemelerde de neredeyse aynı olan bu iki cihazdan S4 active in ekranı (IPS LCD) daha patlak ve daha gerçekçi görüntü verdiği söyleniyor. Yani aynı firmanın ürünlerinde bile, IPS ekranı olan cihaz, amoledli cihaza göre görüntü bakımından bir adım önde kanaatimce.

  • @Melik Genc bende s4 kullaniyorum ve bundan once nexus4 kullandim fakat amoled de film izleyince daha bir gercekci oluyor gerci bu kisiden kisiye degisir .

  • @Diyardan Bazin samsung s3 kullandım kesinlikle lcd king.sana gorede amoled kingtir.Fakat çoğu kişi lcd daha iyi söylüyor

  • Çok iyi bi inceleme olmuş. True HD IPS ile LCD arasında ne tür farklar var..? Bunları da yazaydınız daha iyi olurdu..

  • lcd king diyenler daha önceden hiç amoled ekran kullandı mı çok merak ediyorum. .

  • fırat 19.Oca.2014 Link to comment

    evet LCD king

  • fırat 19.Oca.2014 Link to comment

    kesinlikle IPS LCD ekranlarında daha iyi

  • Ali A. 19.Oca.2014 Link to comment

    bana gercek rengi vermesin canlı canlı renkler versin :) daima amoled :)

  • Bu şekilde derin teknik analizleri Türkçe'ye kazandırdığınız için teşekkür ederim.

  • lcd king

  • Tartışılmaz LCD

  • true hd ips ekran nasil ?

    • ips (in-plane switching) LCD ekranlar için var olan bir teknoloji. Yukarıda görünen, dikey ve yatay filtreler arasındaki sıvı kristal'in (tabi sadece ismen sıvı. Esnek bir kristal) bükülmesiyle alakalı bir teknoloji. Kısaca IPS teknolojisi LCD ekranların tepki süresi, renk tutarlılığı ve izlenme açısı gibi parametrelerinde iyileştirmeler sunuyor. True HD bildiğim kadarıyla LG firmasının kullandığı teknoloji, tıpkı Sony'nin (yanlış hatırlamıyorsam) Bravia teknolojisi gibi. Muhtemelen kalibrasyona yönelik çalışmalar fakat pek derin bilgim yok.

This website uses cookies to ensure you get the best experience on our website. More info

Got it!